Документ з ранньої історії міста Яворів 14?8 року

Автор(и)

  • Б. Смерека Львівське відділення Інституту української археографії та джерелознавства ім. М. С. Грушевського НАН України

Ключові слова:

Яворів, Львівська земля, шевський цех, цеховий статут, Шамотульські

Анотація

Стаття присвячена документу, що стосується ранньої історії одного з давніх міст Галичини – Яворова. У пізньосередньовічний та ранньомодерний період він був центром королівщини у Львівській землі Руського воєводства. В XV ст. тут з’явився шевський цех, для реалізації продукції якого місцевим державцем було виділено 16 яток, а також затверджено статут. Розглянутий документ, згідно офіційного датування, укладений у 1408 р., однак ключова особа, яка у ньому фігурує – тенутарій Анджей Шамотульський – на той момент ще не народився. Тим не менше, у ряді праць акт «1408 року» іменується таким, що містить першу згадку про місто Яворів. Нами була здійснена власна спроба датування цього джерела, а також проаналізовано його зміст. Стаття супроводжується публікацією документу.

Посилання

1. Грушевський М. Хронольоґія подій Галицько-волинської лїтописи // Записки НТШ. Львів, 1901. Т. XLI. С. 1-72.
2. Wierzbowski T. Vademecum: podręcznik dla studyów archiwalnych dla historyków i prawników polskich. Warszawa, 1908. VIII, 188 s.
3. Stadnicki A. Ziemia lwowska za rządów polskich w XIV i XV wieku, we względzie społecznych stosunków rozpoznana. Lwów, 1863. [2], 103 s.
4. Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie (далі: AGZ). Lwów, 1870. T. 2 / [oprac. O. Pietruski, X. Liske]. VII, 287 s.
5. AGZ. Lwów, 1884. T. 10. Spis oblat zawartych w aktach grodu i ziemstwa lwowskiego / [oprac. O. Pietruski, X. Liske]. VI, 543 s.
6. Zbiór dokumentów małopolskich (далі: ZDM). Wrocław, 1974. Cz. VI. Dokumenty króla Władysława Jagiełły z lat 1386–1417 / Wyd. I. Sułkowska-Kuraś i S. Kuraś. XXXIV, 495 s.
7. AGZ. Lwów, 1872. T. 3 / [oprac. O. Pietruski, X. Liske]. VII, 315 s.
8. Matricularum Regni Poloniae summaria, excussis codocibus, qui in Chartophylacio Maximo Varsoviensi asservantur, contexuit indicesque adiecit Theodorus Wierzbowski. Varsoviae, MCMXV. Pars IV. Sigismundi I regis tempora complectens (1507-1548). Volumen 3-um: Acta vicecancellariorum, 1535-1548. 440 p.
9. ZDM. Wrocław, 1975. Cz. VII. Dokumenty króla Władysława Jagiełły z lat 1418–1434 / Wyd. I. Sułkowska-Kuraś i S. Kuraś. XXXI, 438 s.
10. Szyszka J. Formowanie i organizacja dóbr monarszych w ziemi lwowskiej od połowy XIV do początku XVI wieku. Kraków, 2016. 568 s., [3] k. tabl. złoż.
11. Wilamowski M. Stanislaw (Ostaszko) z Dawidowa (Dawidowski) h. Wilczekosy (Prus II) (zm. 1442/3) // Polski Słownik Biograficzny. Warszawa-Kraków, 2003. T. XLII/1, zesz. 172. S. 23-26.
12. Urzędnicy dawnej rzeczypospolitej XIV–XVIII wieku: spisy. T. 3: Ziemie ruskie (далі: Urzędnicy...). Wrocław; Warszawa; Krakόw; Gdańsk, 1987. Zeszyt 1: Urzędnicy wojewόdztwa Ruskiego XIV–XVIII wieku (Ziemie Halicka, Lwowska, Przemyska, Sanocka): spisy / Oprac. K. Przyboś. 417 s.
13. Urzędnicy... Kόrnik, 1992. Zeszyt 2: Urzędnicy wojewόdztwa Bełskiego i ziemi Chełmskiej XIV–XVIII wieku: spisy / Oprac. H. Gmiterek, R. Szczygieł; Pod red. A. Gąsiorowskiego. 282 s.
14. Urzędnicy... Kόrnik, 1998. Zeszyt 3: Urzędnicy Podolscy XIV–XVIII wieku: spisy / Oprac. E. Janas, W. Kłaczewski, J. Kurtyka, A. Sochacka; Pod red. A. Gąsiorowskiego. 443 s.
15. Urzędnicy... Kόrnik, 2002. Zeszyt 4: Urzędnicy wojewόdztw kijowskiego i czernichowskiego XV–XVIII wieku / Oprac. E. Janas, W. Kłaczewski. 344 s.
16. Urzędnicy... Kόrnik, 2007. Zeszyt 5: Urzędnicy Wołyńscy XV–XVIII wieku: spisy / Oprac. M. Wolski. 189 s.
17. Itinerarium króla Władysława Jagiełły 1386-1434 / A. Gąsiorowski. Warszawa, 1972. 121 s., [1] k.
18. Itinerarium króla Władysława Łokietka (1320-1333) / P. Plisiecki. [Lublin], 1998. S. [33]-115. Nadb. z: Roczniki Humanistyczne, rocz. 46 (1998), zesz. 2.
19. Itinerarium króla Stefana Batorego 1576-1586 / M. Wrede. Warszawa, 2010. 155, [1] s.
20. Itinerarium króla Kazimierza Jagiellończyka 1440-1492 / G. Rutkowska. Warszawa, 2014. 422, 8 s. tabl. [Itineraria Jagiellonów ; t. 1].
21. Itinerarium króla Władysława Jagiełły 1386-1434 / A. Gąsiorowski ; do druku przygotowali A. Gąsiorowski i G. Rutkowska. Wyd. 2, popr. i uzup. Warszawa, 2015. 172 s. [Itineraria Jagiellonów; t. 2].
22. Itinerarium króla Aleksandra Jagiellończyka 1492-1506 / K. Pietkiewicz. Warszawa, 2016. 217, [3] s., 8 s. tabl. [Itineraria Jagiellonów; t. 3].
23. Itinerarium króla Władysława III 1434-1444 / S. Sroka, W. Zawitkowska. Warszawa, 2017. 133, [3] s., [8] s. tabl. kolor. [Itineraria Jagiellonów; t. 4].
24. AGZ. Lwów, 1875. T. 5. Dyplomataryusz / [oprac. O. Pietruski, X. Liske]. VI, 293 s.
25. Webersfeld E. Jaworów (monografia historyczna, etnograficzna i statystyczna). Lwów, 1909. [2], 82 s.
26. Маланчук В. Яворів // Історія міст і сіл Української РСР: В 26 т. К., 1968. Т. 14: Львівська область / Ред. кол. тому: В. Маланчук (гол. редкол.), П. Пастер (відп. секр. редкол.) та ін. C. 892-906.
27. AGZ. Lwów, 1878. T. 7. Dyplomataryusz / [oprac. O. Pietruski, X. Liske]. VI, 326 s.
28. Центральний державний історичний архів України у Львові (далі: ЦДІА України у Львові), ф. 9 (Львівський гродський суд), оп. 1, спр. 378 (Чистова книга донесень, 1627 р.), 1508 с.
29. Wiesiołowski J. Szamotulski Andrzej h. Nałęcz (zm. 1511) // Wielkopolski Słownik Biograficzny / [kom. red.: przewodn. A. Gąsiorowski, J. Topolski et al. ; aut haseł: W. Albrecht-Szymanowska et al.] (далі: WSB). Warszawa; Poznań, 1981. S. 726.
30. Gąsiorowski A. Szamotulski Wincenty Świdwa h. Nałęcz (zm. 1444) // WSB. S. 728-729.
31. Gąsiorowski A. Szamotulski Sędziwoj Świdwa h. Nałęcz (zm. 1405) // WSB. S. 728.
32. Gąsiorowski A. Szamotulski Piotr Świdwa h. Nałęcz (zm. 1473) // WSB. S. 727-728.
33. Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie. Metryka Koronna, dz. XVIII, sygn. 73, 209 k.
34. Гронський Й. Нарис історії Яворівщини. Львів, 2008. 240 с.
35. Гронський Й. Топонімія середньовічного Яворова та суміжних сіл як джерело для історичної географії // Історичні джерела та їх використання / Ред. кол. І. Бутич, І. Крип’якевич та ін. Вип. 2. К., 1966. С. 99-109.
36. Капраль М. Люди корпорації: Львівський шевський цех у XVII-XVIII ст. Львів, 2012. 552 с. + 16 іл. (Львівські історичні праці. Дослідження. Вип. 5).
37. Економічні привілеї міста Львова XV-XVIII ст.: привілеї та статути ремісничих цехів і купецьких корпорацій Львова / Упоряд. М. Капраль; Наук. ред. Я. Дашкевич, Р. Шуст. Львів, 2007. LI + 816 с. + 8 іл. (Monumenta Leopolitana. Львівські історичні пам’ятки. Т. 4).

Завантаження

Опубліковано

2019-12-29